Kultura

Predavanje prof. dr Đorđa Krivokapića u okviru projekta „Perast: Mobilising Competences“, kojim obilježavamo veliku godišnjicu – tačno 150 godina od posjete cara Franje Josipa Boki Kotorskoj, biće održano danas (ponedeljak, 5. maj) u 20 sati u Pomorskom muzeju Crne Gore - Kotor.

Između 2. i 9. maja 1875. godine, u okviru šire turneje kroz Dalmaciju, Istru i Boku, austrijski car je boravio u Kotoru, u pokušaju da učvrsti lojalnost južnih provincija u svjetlu dubokih političkih potresa nakon ujedinjenja Njemačke i Italije. U tom periodu, Austrougaraska monarhija je nastojala da stabilizuje unutrašnje odnose i sačuva geopolitičke interese na rubovima carstva, okružena Osmanlijama, Crnom Gorom i rastućim nacionalnim pokretima.

Franjo Josip je u Kotoru prenoćio u Palati Grgurina — današnjem sjedištu Pomorskog muzeja, gdje će se predavanje i održati. Upravo na ovom simboličnom mjestu biće predstavljeni originalni zapisi i umjetnička djela nastala tokom te posjete, kao i svjedočenja o raspoloženju naroda, zahtjevima za ekonomskim olakšicama i oslobađanjem od vojne obaveze.

Iako je susret s lokalnim stanovništvom i crnogorskim knjazom Nikolom imao diplomatsku težinu, posjeta nije donijela dugoročna rješenja. Već iste godine izbija ustanak u Bosni i Hercegovini, što vodi ka novim ratovima u regionu ali Berlinskom kongresu na kome svi osim Osmanlija dobijaju teritorijalna proširenja a Crna Gora i Srbija i međunarodno priznanje.

Predavanje će rasvijetliti složeni kontekst u kojem je jedna carska posjeta postala više od gesta — pokušaj kontrole, razumijevanja i uticaja u jednom nemirnom i istorijski značajnom prostoru, poručuju organizatori.