Kultura

Povodom prestižnog evropskog priznanja „Europa Nostra” za projekat „Pacijenca”, kotorski „Muzeji” ponovo prenose riječ struke. O značaju ovog priznanja i kontinuitetu zaštite kulturne baštine govore arhitektica Zorica Čubrović i konzervatorka Jasminka Grgurević, koje su bile dio Regionalnog zavoda za zaštitu spomenika kulture iz Kotora kada je Crna Gora 2002. godine prvi put dobila priznanje „Europa Nostra” za projekat konzervacije i restauracije Katedrale Svetog Tripuna.

Arhitektica Zorica Čubrović je čestitala „Muzejima“ i svima koji su podržali njihov rad i dodala: „U prvom redu, nagrada skreće pažnju na samu dobrotsku čipku koja se čuva u riznicama crkava Boke, privatnim zbirkama i muzejima. Drugi ugao veoma bitan, koji osvetljava nagrada Europa Nostra, čine proučavaoci dobrotske čipke među kojima su Marijana Gušić, don Gracija Brajković, Miloš Milošević i drugi. U najnovije vrijeme djelovanje OJU Muzeji Kotor je učinilo da se vrijednosti dobrotske čipke istaknu i ožive, da se ne prekine nit njenog trajanja što je prijetilo zbog neumitnog proticanja vremena i promjene načina života u Boki u kom se rad na izradi dobrotske čipke nije podrazumijevao kao djelatnost. Značenje nagrade vidim i u potvrdi kursa Muzeja da se bavi zaštitom i brigom o zaštiti tradicionalnih vrijednosti. Nagrada Europa Nostra govori i o Kotoru kao sredini naročito kroz ličnost prenosioca znanja o izradi i vještini izrade dobrotske čipke, kao i o sredini koja je bila kadra da taj nauk prihvati i prenosi dalje. U prvom redu mislim na tu sposobnost prenosioca znanja, a to je profesorka Nada Radović. Kroz njen višegodišnji i kontinuirani trud na prenošenju znanja, u stilu zen majstora, učinjeno je da sredina postane zrela da može da ponese obnovu znanja o izradi kotorske i dobrotske čipke“. 

Danas, više od dvije decenije nakon što je Regionalnom zavodu dodijeljena nagrada „Europa Nostra“, Jasminka Grgurević učestvuje u novom evropskom uspjehu kao dio kolektiva kotorskih „Muzeja”. Evo i njenog komentara: „Priznanje Europa Nostra za prijekat Pacijenca kotorskim Muzejima prije svega znači podršku Muzejima za edukaciju o vrijednostima, za očuvanje i promociju vrijednosti koje su, s aspekta Evrope i svijeta, jako važne za očuvanje prirodnog i kulturno-istorijskog područja Kotora. Ovo priznanje bi trebalo da znači svima nama i široj javnosti, institucijama kulture i pojedincima u kulturi, podsjećanje na činjenicu da je Prirodno i kulturno-istorijsko područje Kotora upisano na Uneskovu listu po objektima arhitekture, pojedinačnim objektima, malim naseljima pored obale, karakterističnim urbanim cjelinama, ali ti objekti i naselja nisu prazne kulise. Njih su izgradili ljudi koji su u njima živjeli, u njima radili, između ostalog u njima je nastala i dobrotska čipka.  U tom smislu trebalo bi da ova nagrada bude podsjetnik da to područje nije upisano samo po jednom nego po više kriterijuma, a jedan od njih je očuvanje djela likovne i primijenjene umjetnosti, djela vajarstva, slikarskih i zlatarskih radionica koje su ostvarile značajan uticaj na unutrašnjost. Znači Muzeji u tom kontekstu igraju veoma važnu ulogu i rade odnosno rade veoma važan posao zbog toga što rade na očuvanju vrijednosti koje su prepoznate kao univerzalne vrijednosti, rade na očuvanju duha ovog prostora i mislim da to svi treba da imaju na umu kad govore o nagradi Europa Nostra. Koristim priliku da, kao neko ko je radio u Regionalnom zavodu za zaštitu spomenika koji je 2002. dobio istu nagradu i ko je sad član kolektiva OJU Muzeja, iskažem svoje zadovoljstvo i kažem da sam ponosna što mi se desilo dvaput u životu da kolektiv u kom radim dobije ovu nagradu“.

Podsjećamo, svečana dodjela priznanja „Europa Nostra” biće održana 28. maja u Nikoziji na Kipru, a Opštinska javna ustanova „Muzeji” Kotor tim povodom nastavlja seriju priloga kroz koje, iz različitih perspektiva, predstavlja značaj ove prestižne evropske nagrade i nagrađenog projekta „Pacijenca”.

OJU Muzeji Kotor