Kultura

U Naučno-tehnološkom parku Crne Gore u Podgorici 17. februara 2026. godine održana je prva konferencija COST akcije CPP4ALL – Kulturna dobra za sve, pod nazivom „Zaštita kulturnih dobara: holistički pristup jednom višeslojnom izazovu“. Događaju je prisustvovalo osamdeset naučnika i istraživača iz različitih disciplina povezanih sa kulturnom baštinom, uključujući pravo, arheologiju, muzeologiju, bezbjednost, savremene tehnologije i javne politike, iz trideset pet zemalja Evrope, Bliskog istoka i Sjeverne Afrike. Konferenciju je organizovao Centar za arheologiju Univerziteta Crne Gore.

Na svečanom otvaranju govorili su Darko Kovačević iz Centra za arheologiju Univerziteta Crne Gore, član Upravnog odbora COST akcije, Dante Abate, predsjedavajući Akcije iz Centra izvrsnosti „Eratosten“, i Donna Yates, potpredsjednica Akcije sa Univerziteta u Mastrihtu. U okviru uvodnih izlaganja obratile su se Martina Lukić iz Ministarstva prosvjete, nauke i inovacija Crne Gore, nacionalna koordinatorka za COST, i Lejla Jusić, šefica Kancelarije za projekte Univerziteta Crne Gore.

Tokom konferencije predstavljeni su ciljevi i struktura akcije Kulturna dobra za sve, koja ima za cilj izgradnju panevropske mreže posvećene unapređenju zaštite kulturnih dobara kroz usklađivanje međunarodnih i nacionalnih pravnih okvira, primjenu savremenih tehnologija u suzbijanju ilegalnih arheoloških iskopavanja i nezakonite trgovine, unapređenje praksi utvrđivanja porijekla i restitucije, kao i razvoj obrazovnih programa i jačanje institucionalnih kapaciteta. Akcija traje četiri godine, do 2029. godine, a finansira je Evropska unija kroz program COST - Evropska saradnja u oblasti nauke i tehnologije, koji podržava umrežavanje istraživača i razvoj međunarodne naučne saradnje.

Drugog dana, 18. februara 2026. godine, na Institutu za interdisciplinarne i multidisciplinarne studije Univerziteta Crne Gore održani su sastanak Upravnog odbora i radni sastanci tematskih grupa, čime je formalno započeta realizacija planiranih aktivnosti.

Održavanjem ove konferencije Univerzitet Crne Gore potvrdio je svoju ulogu čvorišta međunarodne saradnje i doprineo jačanju stručne mreže koja povezuje Evropu, Bliski istok i Sjevernu Afriku u zajedničkom cilju zaštite kulturnih dobara.

 (Darko Kovacevic - Centare za arheologiju UCG)