Društvo

Danas je delegacija SOBNOR-a Crne Gore na čelu sa predsjednikom

Radojicom Radojevićem, delegacije OBNOR-1941-1945 Glavni grad
Podgorica, Cetinja, Kotora i Budve , položila cvijeće na spomen-
ploči u Košćelama, povodom obilježavanja 85. godine od najčuvenije
bitke Trinestojulskog ustanka, koja se desila u tom mjestu. Svečanosti
su zajedno prisustvovali, porodice palih boraca i zainteresovani
gradjani koji bastine vrijednosti antifašističke borbe.

Nakon polaganja cvijeća sve prisutne delegacije pozdravio je domaćin
ovog skupa, Veselin Rudovič, predsjednik OBNOR-a 1941 – 1945 Cetinje,
koji je izmedju ostalog istakao: “Evo nas na slobodarskim Košćelama
dje je tog 15. jula 1941 godine grupa gerilaca iz ovih krajeva
Ljubotinja i Ceklina pod komandam kapetana Jakova Kusovca i političkog
rukovodioca KPJ Mila Lubarde uspjela da zaustave motorizovani
italijanski bataljon divizije Mesima sa preko 800 vojnika, koji se
kretao iz pravca Rijeke Crnojević prema Cetinju. Upravo ovdje su ih
sačekali i nanijeli najveći poraz fašistima u porobljenoj Evropi do
tada”. Rudović se zahvalio predsjedniku SOBNOR-a Crne Gore Radojici
Radojeviću na prisustvu ovom skupu, p.predsjednicima Ljubenku Boroviću
i Aleksandru Marašu i sekretarki Radmili Čagorović i svim prisutnim
delegacijama.

Skupu se obratio predsjednik SOBNOR-a Crne Gore Radojica Radojević,
koji je takođe pozdravio prisutne i istako:
“Danas nas dijeli 85. godina od 13. jula 1941. godine kada su u rano
jutro 13. jula 1941. godine pukle prve oslobosilačke puške na
Virpazaru, Košćelama, Mišićima, Brajićima, Čevu i otpočeo je širom
Crne Gore oružani ustanak . Već tokom prvog dana ustanka oslobodjena
su mjesta Virpazar, Čevo, Rijeka Crnojevića i dio primorja od Miločera
do Sutomora. U velikom dijelu Crne Gore gerilske borbe su tokom 14,
15. i 16. jula prerasle u opštenarodni ustanak. Pravi biser našeg
ustanka je pobjeda ovdje na Košćelama u razbuktaloj ustaničkoj
vatri, 15. jula 1941. godine, gdje su gerilski odredi iz Gornjeg
Ceklina i Ljubotinja do nogu potukli motorizovani bataljon
italijanske divizije ,,Mesina’’. Gerilci su bili naoružani puškama i
samo jednim mitraljezom, sa malom količinom bombi i municije. Na ovom
mjestu mala grupa ustanika nanijela je katastrofalan poraz okupatoru,
U žestokom okršaju koji je trajao oko 8 časova, italijanskim dobro
naoružanim jedinicama ustanici su nanijeli teške gubitke. Uništen je
gotovo čitav bataljon od oko 800 vojnika. Bilans ove značajne bitke
bio je: preko 70 mrtvih neprijateljskih vojnika i oko 700 zarobljenih,
od kojih je 110 bilo teško ranjenih, dok je sa lakše zadobijenim
ranama bilo oko 300 Italijana. Na strani partizanskih gerilaca, kojih
je ukupno bilo oko 110, računajući u tu cifru i one koji su
samoinicijativno priskočili u pomoć u toku same borbe i jedan broj
seljaka koji su donosili municiju, nije na sreću bilo žrtava, izuzev
što je jedan gerilac lakše ranjen, što zvuči upravo nevjerovatno. Bila
je to jedna od najslavnijih bitaka ne samo u julskom ustanku
crnogorskog naroda, nego i uopšte jedna od najslavnijih borbi
oslobodilačkog rata naroda i narodnosti Jugoslavije u
periodu1941-1945. god. Ustanak i sve njegove bitke su bile velike, a
posebno bitka ovde na Košćelama bila je pravi svetionik koji je
obasjao tada porobljenu Evropu.
Neka je slava herojima i slobodarima trinajestojulskih ustanika i
poginulim borcima i herojima ovog slobodarskog kraja. Njima pripada
slava i nezaborav, a uvaženim porodicama i rodbini ostaje na ponos što
su ih takve imali. Sa tom željom Vas sve pozdravljam uz zahvalnost
našoj boračkoj organizaciji i našem predsjedniku Veselinu Rudoviću sa
saradnicima, na uvijek srdačnom dočeku ovdje u Košćelama i Ljubotinju
sa iskrenom željom da i u narednom periodu provodimo ove časne ideje i
tekovine, za koje su živote dali najbolji sinovi i kćeri naše
domovine”.

Istog dana prisutne delegacije su takodje položile vijenac
na Spomenik palim borcima u Ljubotinju, na kojem su uklesana imena 281
poginula borca iz ovog mjesta i sedam narodnih heroja. Nakon svečanosti
mještani ovog kraja i OBNOR-a 1941-1945 Cetinje za sve prisutne su
priredili koktel i druženje.

(Košćele, 15 jul 2026. god SOBNOR-a Crne Gore)