Društvo

Autorka tekst: Biljana Marković

Foto: Radio Kotor / B.M.

Mjesna zajednica (MZ) Gornji Grbalj i Srpska pravoslavna parohija gornjogrbaljska, povodom Savindana, sinoć su u manastiru Podlastva priredili Svetosavski prijem koji ima za cilj da se nagrade uspješna, talentovana djeca i posvećeni učitelji.

Na početku svečanosti, djeca koja pohađaju vjeronauku i sa kojima radi otac Lazar, otpjevala su Himnu Svetom Savi.

Obraćajući se u ime domaćina, predsjednik MZ Gornji Grbalj, Ljubo Nikaljević, istakao je važnost da djecu svake godine podsjete na lik i djelo Sv. Save.

“Prvog učitelja, prosvetitelja i sveca. Da nije bilo Sv. Save mi danas ne bismo bili ono što jesmo”, poručio je između ostalog Nikaljević.

Ova godina ima posebnu simboliku, jer se navršava decenija od kako se održava Svetosavski prijem. Njegov inicijator, Grbljanin Željko Ćetković, u svom govoru podvukao je da ovu svečanost danas doživljava kao nematerijalno kulturno dobro Grblja.

Uoči početka dječijeg programa, Ljubu Krstovom Mačiću, koji je svojim višedecenijskim radom trajno obogatio obrazovanje, školsku praksu i prosvjetu i “postavio temelje na kojima se obrazovanje i danas gradi”, uručena je Svetosavska gramata i ikona sa likom sveca.

Mačić je bio dugogodišnji profesor i direktor Osnovne škole (OŠ) “Njegoš u Kotoru. Obavljao je više društvenih funkcija, a između ostalog bio je predsjednik Skupštine opštine Kotor 1989. i 1990. godine. Do sada je objavio preko 30 stručno-pedagoških i istoriografskih radova i monografije: “Grbalj – pogled na prošlost i sadašnjost”, “Grbalj u starim ćiriličnim dokumentima” i “Razvoj školstva u Grblju”. Pored više društvenih priznanja, dobitnik je Nagrade 221. novembar”, Ordena zasluga za narod sa srebrnom zvijezdom i Nagrade za naučni doprinos u arhivskom istraživanju istorije Boke Kotorske.

“U toku čitavog radnog iskustva i neposredne saradnje sa roditeljima učenika i drugim ljudima raznih krajeva, stalno sam mislio na moj Grbalj, to je moj zavičaj. Kao rezultat tog razmišljanja donio sam odluku da se posvetim istraživanju arhivske i druge građe koja je do tada bila malo poznata široj javnosti. Tom poslu sam se posvetio nakon odlaska u penziju i kao rezultat dugogodišnjeg istraživačkog rada su tri izdate knjige o Grblju”, kazao je između ostalog Mačić i najavio da bi rad na četvrtoj trebao okončati krajem ove godine.

Svetosavske gramate i pokloni: luksuzno izdanje “Grbaljskog zakonika”, knjigu autora Ljuba K. Mačića “Razvoj školstva u Grblju” i knjigu Laze Lazarevića “Prvi put s ocem na jutrenje”, kao i novčane nagrade od po 200 eura, uručeni su najboljim učenicima kao podstrek za dalji trud u svemu što rade.

Nagrađeni/e su učenici/e Osnovne škole (OŠ) “Nikola Đurković” Radanovići: Staša Donković, Sara Vukšić, Vuk Latković i Luka Bubanja.

Ove godine je odlučeno da se Svetosavska gramata dodijeli profesorici srpskog jezika i književnosti Ljiljani Čolan, koja se zaposlila u Gimnaziji i Pomorskoj školi u Kotoru 1996. godine, a u Gimnaziji Kotor radi od 2003. godine.

“Ljiljana je kroz dosadašnje radno iskustvo ispratila mnoge generacije učeći ih onom književnom slovu koje je programom bilo propisano. Međutim, prije svega prenijela im je i ugradila i veliki dio sebe. Otvorila svoje srce ka svima i dala ga svima podjednako. Prepoznavala bi talente djece i pokrete njihovih duša, pa ih tako pored školskih aktivnosti pratila na brojnim vannastavnim aktivnostima koje bi uključivale kreativno pisanje. Dramske sekcije, novinarske sekcije, debatni klub i slično. Bila bi nesebični mentor učenicima na mnogim takmičenjima nakojima su joj zalaganje i pomoć uzvraćali medaljama”, kazala je između ostalog Marija Ivetić, koja je vodila program.

Kako su organizatori kazali, nagrađena Staša Donković, učenica osmog razreda, svoje dosadašnje školovanje kruniše odličnim uspjehom. U školi je izdvajaju u kniževnom stvaralaštvu u kome se ističe izuzetnim uspjesima. Dobitnica je nagrada, kako na opštinskim, državnim, tako i na međunarodnim književnim konkursima. Zapažena priznanja postigla je i na drugim takmičenjima u organizaciji relevantnih kulturnih institucija. Svojim talentom, radom i kontinuiranim uspjesima dostojno predstavlja školu. Pored svojih školskih interesovanja, svestrana je i voli vanškolske aktivnosti. Opredijelila se za gimnastiku, tenis i trčanje. Izvanredne sposobnosti u gimnastici potvrdila je na državnim takmičenjima tokom 2019. i 2020. godine na kojima je dobila nagrade za prvo, drugo i treće mjesto. Već 2022. godine došla je medalja na teniskom turniru i to drugo mjesto. Iste godine oprobala se i u trčanju na 1600 metara gdje je osvojila prvo mjesto. Kroz 2023. i 2024. godinu fokus je stavila na poeziju, pa je na opštinskom takmičenju dobila prvo mjesto, a četvrtvo na državnom.

Sara Vukšić se tokom svog školovanja ističe kao izuzetno odgovorna, vrijedna i motivisana učenica, koja kontinuirano postiže odlične rezultate u učenju. Njena posvećenost radu, istrajnost i visoki standardi čine je primjerom uzorne učenice i istinskom predstavnicom vrijednosti koje Svetosavska gramata simbolizuje. Pored izuzetnog uspjheha u nastavi, aktivno se uključuje u vannastavne aktivnosti, školske projekte i takmičenja, gdje pokazuje zavidan nivo znanja, kreativnosti i timskog duha. Svojim ponašanjem, kulturom dijaloga i spremnošću da pomogne drugima, uživa poštovanje kako nastavnika, tako i svojih vršnjaka. Sara se posebno izdvaja po svojoj skromnosti, etičnosti i razvijenom osjećaju odgovornosti prema zajednici. Njena humanost, empatija i spremnost da se angažuje u aktivnostima od opšteg značaja dodatno potvrđuju njenu zrelost i lični integritet.

Vuk Latković predložen je za Svetosavsku gramatu jer se ističe izuzetnim uspjehom, svestranošću i odgovornim odnosom prema školskim obavezama. Vuk je takođe odličan učenik. Fokus svojih interesovanja stavio je na matematiku, gdje je u školskoj 2022/23 godini osvojih četvrto mjesto na međunarodnom matematičkom takmičenju “Kengur”. Vuk je i likovno nadaren i voli da se izrazi kroz likovni rad. Na likovnom konkursku čiji je naziv bio “Moj put od kuće do škole”, koji je raspisala Opština Kotor u junu 2025. godine, njegov rad bio je među najbolje rangiranim, tza šta je nagrađen biciklom. Vuk je i predsjednik đačkog parlamenta gdje pokazuje visoko razvijene liderske sposobnosti, odgovornost i posvećenost zajednici.

Luka Bubanja je učenik devetog razreda i među najboljim je učenicima OŠ Nikola Đurković”. U dosadašpnjem učenju pokazao je odlične rezultate, sa prosjekom 5,00. marljiv, radadan, odgovoran, kulturan. Učestvovao je na opštinskom takmičenju u Kotoru gdje je sa svojom ekipom zauzeo drugo mjesto 2022. godine iz istorije. Takođe, učestvovao je na državnom takmičenju i osvojio četvrto mjesto iz istorije u Kolašinu 2025. godine. Trenutno se priprema na još jedno takmičenje iz istorije koje će se održati u Podgorici. Krase ga odlično učenje i primjerno vladanje.

Čestitajući nagrađenima, prisutne je pozdravila direktorica OŠ “Nikola Đurković” Radanovići, Mare Pržica, istakavši da je nastavničko vijeće imalo težak zadatak da izabere najbolje.

“Posebno me čini srećnom da je saradnja Mjesne zajednice i škole na izuzetno visokom nivou. Drago mi je što su prepoznali naš trud koji je i te kako bitan za razvoj naše djece. Izazov Sv. Save u 13. vijeku je bio velik, ali ništa manji nije ni naš danas, jer osjećanje koje se rađa u djeci jednako je bitno za sve nas. Veliku zahvalnost dugujemo roditeljima koji kućnim vaspitanjem i parijahalnim duhom djecu iskreno vaspitavaju”, kazala je ona.

U programu su osim hora učestvovali i Nenad, Zoe i Vasil Nikolić, koji su otpjevali dvije pjesme; svoju poeziju i prozu kazivale su Jovana Lončar, Marija Mršulja i Zoe Nikolić koje njeguju ljubav prema poetskoj književnosti i pišu pjesme. Na literalnom konkursu koje se organizuju u Herceg Novom u okviru Savindanskih svečanosti osvojile su prve nagrade. Svečanost je obogaćena i nastupima Dajane Ivetić na flauti i Danila Pržice na harmonici (samouk).

Organizatori su posebno zahvalili svima koji su doprinijeli održavanju Savindanskog prijema, a to su: Opština Kotor, Turistička organizacija (TO) Opštine Kotor, DOO “Komunalno Kotor”, DOO “Vodovod i kanalizacija Kotor”, Stovarište građevinskog materijala “Vukšić” doo. Sutvara, Sala za vjenčanje i proslave “D’Event” Sutvara, “Stara Boka”- Željko Ćetković, “Tujko” doo Nalježići, “Magud Company”, Radovan Marinović Nalježići, restoran “City” Kotor, Nenad Vukšić, Sutvara, “Zoran” doo Dub, Auto servis “Workshop”- Sutvara, “Vidd Compay” doo, Sportska dvorana “Fairplay” - Sutvara, Diskont pića “Milunović” - Kotor, Sportski balon “Dango” - Radanovići, “Big Mistake Company” do.o - Dejan Maslovar, “M&S Travel” doo, “Signal Commerce” doo, “VR Consulting” doo, Dragan Vukšić, “Oskar BB” doo Kotor, AM PUA doo Kotor i Slobodan Krstičević.

Svečanosti su između ostalih prisustvovali: predsjednik Skupštine opštine (SO) Kotor Vojin Batuta, predsjednik Crkvene opštine Grbalj Petar Vukšić, predstavnik Sekretarijata za investicije Radosav Tujković, direktorica OJU “Muzeji” Kotor Dušica Ivetić, te predsjednici grbaljskih mjesnih zajednica.