Društvo

Jedina država na Mediteranu koja nema organizovani veslački sport je Crna Gora. Čak i u afričkim državama na Sredozemlju razvija se veslanje. S toga, nameće se, kao normalno, razvoj veslanja tamo gdje su podneblje i prirodni uslovi takvi a sjećanja dovoljno svježa da se i u mnogo ekonomskim skromnijim mogućnostima taj sport praktikovao, posebno u zalivu Boke. Uz prirodne uslove još je jedna pogodnost veoma bitna. Naime, antropološki tip veslača je visina 195 cm i težina 90 kg ,a u Crnoj Gori je najviše mladih ljudi navedenih dimenzija u poređenju sa žiteljima zemalja u regionu. Nekadašnji savezni kapiten veslačke reprezentacije Jugoslavije, Nebojša Ilić, koji je godinama dovodio najbolje veslače na pripreme u Boku Kotorsku, čudio se da u regiji koja ima zaliv, kao  i Skadarsko i jezero Krupac, nema veslačkog kluba. Uz to, u to vrijeme, jugoslovenski savez nudio je tehničku, stručnu i organizacionu pomoć.

I dok se u Boki nije reagovalo, u naš zaliv su svake godine dolazili veslači pa onda i kanuisti iz Njemačke, Norveške, Austrije, Švedske, Rusije, Čehoslovačke, Ukrajine, kasnije Slovenije, Mađarske i Bugarske. Dolaze još, čak su i tražili partnera za obilježavanje veslačke staze od Bajove kule do lokacije drugog hotela Fjord. Da tzv. sportski turizam može biti vrlo koristan, ističem podatke nekadašnjeg saveznog trenera VSJ Nebojše Ilića da je 1999. g. ostvareno tri hiljade pansiona u hotelima u Boki od brojnih veslača i trenera koji su ih pratili.

Inače, veslanje u Kotoru i, uopšte, u Boki Kotorskoj, nije bez korijena.  Još 1922.g. u prvom aktu o osnivanju Sportskog društva Primorac, veslanje je jedan od sportova kojim su se takmičili prije više od 100 godina.

I poslije Drugog svjetskog rata Veslački klub “Primorac” je nastavio aktivnosti, pa je na osnivačkoj skupštini VSJ  petog decembra 1948.g. u Beogradu ,u ime Fiskulturnog saveza Crne Gore, delegat bio Boris Dončić iz Kotora. Na prvenstvu FNRJ drugog i trećeg avgusta 1950.g na jezeru Bled, “Primorac” je učestovao sa dvije ekipe - četverac s kormilarom u sastavu Vlado Badža, Boro Dončić, Budi Petović, Josip Osretkar. Kormilar je bio Antun-Tonči Težak, dok je vođa puta bio Ilija Marinović. U disciplini “skif” veslao je Mladen Bijelić.

Hangar za veslačke čamce u Kotoru bio je u objektu gdje je mnogo kasnije uređen restoran Galion. Iz tog perioda pamti se omladinski sastav četverca sa kormilarom u sastavu - kormilar Josip Markić i veslači Aco Radovic, Stjepan Boroe, Aco Radaković i Ivan Županović, sve učenici Srednje pomorske škole u Kotoru. Učenci pomorske škole veslali su i mnogo kasnije, ali ne u sportskim čamcima već barkama, kada su se takmičili sa vršnjacima iz pomorskih škola država regiona.

U minulom periodu bilo je pokušaja formiranja kluba, jednom su to i uradili iz “Jugooceanije”, ali je sve bilo kratkog vijeka, kao i pokušaj Srednje pomorske da formira klub. Konačno, pokušaj obnove veslanja uradio je kapetan duge plovidbe Dejan Gopčević formiranjem kluba “Plava zvijezda” ali bez pomoći privrede, posebno turističke, koja ima konkretne koristi od dolaska veslača i drugih sportista u naš zaliv, teško možemo očekivati sigurnu budućnost veslačkog kluba u našem kraju.

Kako je veslanje sport koji ima dosta preduslova da se opet odomaći u zalivu Boke Kotorske valjda će se naći dovoljno zaintersovanih i spremnih da pomognu da se poznate prirodne pogodnosti i potencijal mladih ljudi našeg kraja iskoriste do kraja.

(Foto: Dušan Davidović, Srednja pomorska škola Kotor, Plava zvijezda, Radio Kotor)

D.D.