Društvo

Institut za biologiju mora, jedina naučno-istraživačka ustanova u Crnoj Gori posvećena isključivo proučavanju mora, ove godine obilježava 65 godina od osnivanja.

Tim povodom iz ove ustanove započeli su serijal od 65 objava tokom 2026. godine u kome će sažeto podijeliti zanimljivosti iz djelovanja Instituta, od osnivanja do danas.

,,Prvi direktor novoosnovanog Zavoda za biologiju mora u Kotoru bio je akademik dr Vladimir Lepetić (1961–1973), a nakon njega funkciju direktora obavljali su: dr Jovan Stjepčević (1973–1981), dr Sreten Mandić (1981–1994. i 1995–2007), dr Aleksandar Joksimović (2007–2013, 2020–2023) i dr Mirko Đurović (2014–2020, 2023– ). Kao vršioci dužnosti direktora, u različitim periodima djelovali su dr Dušan Vukanić (1994–1995), dr Zoran Kljajić (2013), dr Milorad Gojković (2014) i dr Aleksandar Joksimović (2014).

Od samog osnivanja, tadašnji Zavod za biologiju mora, odnosno današnji Institut za biologiju mora, prošao je kroz brojne promjene u unutrašnjoj organizaciji i djelovanju. U periodu od osnivanja do 1966. godine Zavod je djelovao kao samostalna naučnoistraživačka institucija. Od 1966. do 1973. godine bio je integrisan sa Institutom za biološka istraživanja u Beogradu, u okviru kojeg je funkcionisao kao samostalna organizaciona jedinica.

Nakon toga, Zavod za biologiju mora se izdvaja iz Instituta za biološka istraživanja i zajedno sa Biološkim zavodom iz Titograda, Medicinskim zavodom iz Titograda i Institutom „Dr Simo Milošević“ iz Igala, formira Institut za biološka i medicinska istraživanja u Crnoj Gori (IBMI), koji je djelovao do 1981. godine. Prvi direktor IBMI-a bio je prof. dr Srđan Hajduković, a potom su tu funkciju obavljali: akademik dr Gordan Karaman, dr Danilo Kažić, dr Nikola Kovačević, dr Sreten Mandić i dr Božina Ivanović.

IBMI se 1974. godine udružio i zajedno sa Istorijskim institutom, Poljoprivrednim institutom, Ekonomskim fakultetom, Tehničkim fakultetom, Pravnim fakultetom, Pedagoškom akademijom i Višom pomorskom školom formirao Univerzitet u Titogradu, koji je godinu dana nakon osnivanja promijenio ime u Univerzitet “Veljko Vlahović”, a 1992. godine dobija ime Univerzitet Crne Gore.

Godine 1981. Zavod za biologiju mora se izdvaja iz IBMI-a i, pod nazivom Zavod za biologiju mora i okeanografiju (ZBMO), djeluje do 1984. godine.

Od 1984. godine ZBMO je preimenovan u Institut za biologiju mora (IBM), koji je kao samostalna naučnoistraživačka institucija djelovao do 2004. godine. Te godine IBM formalno postaje organizaciona jedinica Univerziteta Crne Gore (UCG), u čijem sastavu djeluje i danas’’, saopštili su iz Instituta za biologiju mora.