Arhiva

U okviru ciklusa „Dva minuta" Radio Kotora koji je na programu ponedjeljkom u 9.30 i u 15 sati, Kotoranima se ove sedmice obratio Antun Sbutega, univerzitetski profesor i crnogorski diplomata.
Dragi slušaoci Radio Kotora,
Prilikom mog prethodnog učešća u ovoj rubrici pokrenuo sam incijativu za osnivanje Društva prijatellja Kotora i zamolio zainteresovane građane da se jave redakciji . U međuvremenu su ovu incijativu podržale dvije osobe, dr Branko Sbutega i kap. Daniel Waldegg, koji je velikodušno ponudio i svoju finansijsku pomoć. Ja im se iskreno zahvaljujem, ali nažalost moram da konstatujem da su tri osobe, bez obzira na njihov entuzijazam , nedovoljne za jednu incijativu čiji je cilj animiranje civilnog društva grada i Opštine. Pošto je ovo drugi put da ova moja incijativa doživljava neuspjeh , ja je više neću pokretati, a ako neko drugi bude uspio u tome svakako sam spreman da se pridružim. Ovom prilikom želim da istaknem da Kotor ima puno prijatelja u Veneciji i slična inicijativa u gradu na lagunama bi svakako imala puno više uspjeha. Ja sam, naime, 16. marta ove godine u Veneciji učestvovao na sjednici povodom dvije decenije od donošenja zakona kojim se iz budžeta Regije Veneto izdvajaju sredstva za valorizaciju kulturnog nasleđa iz doba Mletačke Republike na obali Istočnog Jadrana. U početku se to odnosilo samo na Istru i Dalmaciju, a zatim je uključena i Crna Gora, prije svega Boka. Regija Veneto je proteklih godina finansirala dvadestak projekata u Opštini Kotor. Ova saradnja je rezultat dugogodišenjeg strpljivog rada brojnih osoba i institucija sa obje strane. U toku mog mandata ambasadora Crne Gore pri Svetoj Stolici trudio sam se da unaprijedim odnose sa Venecijom, a naročito da doprinesem prezentaciji istorije i kulture Crne Gore u Veneciji. To se posebno odnosilo na Kotor i Boku koji su skoro četiri vijeka bili integralni dio Mletačke Republike i zahvaljujući tome ostali cijelo to vrijeme dio evropske civilizacije. Prisustvo Mletačke Republike u Boki je imalo i izuzetno veliki uticaj na ostatak Crne Gore jer je Republika bila bitan saveznik crnogorskih plemena i vladika u borbi protiv Otomanske imperije, te isto tako partner na privrednom i kulturnom planu. Intenziviranje odnosa sa Venecijom je počelo prije petnaestak godina. Tako je Regija Veneto finansirala 2000. godine opremanje Muzeja u Perastu, a 2002. godine je crnogorska delegacija sa predstavnicima Bokeljske mornarice učestvovala na čuvenoj Istorijskoj regati u Veneciji. Kotor se 2005. godine pobratimio sa Venecijom uz učešće odreda Bokeljske mornarice, admirala Miloša Miloševica i predsjednice Opštine Marije Ćatović. Ambasada pri Svetoj Stolici je u saradnji sa Regijom Veneto organizovala početkom 2008. godine u Veneciji naučni skup na temu "Istorijski odnosi Venecije sa Bokom i Crnom Gorom", na kome smo, pored brojnih naučnika iz Italije, učestovali predsjednica Opštine Marija Ćatović, predstavnik Istorijskog arhiva Joško Katelan i ja.{mp3}dva/DvaMinutaSbutegaa{/mp3}

U Pomorskom muzeju u Veneciji je 2009. godine Ministar kulture Crne Gore otvorio izložbu "Crnogorsko pomorstvo tokom vladavine Venecije 1420-1797", koju je organizovala ambasada u saradnji sa Pomorskim muzejom Crne Gore , Opštinom Kotor, Biskupijom Kotor, Ministrarstvom kulture Crne Gore , a za koju je regija Veneto izdvojila 20.000 eura. U decembru 2010. godine u Veneciji je organizovana izložba "Blago Crne Gore; zavjetni darovi iz Boke svjedočanstvo vjere i kulture", najveća izložba koju je Crna Gora organizovala do sada u inostranstvu, a na kojoj je bilo izloženo oko 1200 eksponata. Izložbu je organizovala Ambasada CG pri Svetoj Stolici u saradnji sa Ministarstvom kulture Italije, Ministarstvom kulture Vatikana, Ministarstvom kulture Crne Gore, Pomorskim muzejom Crne Gore, Biskupijom Kotor, Opštinom Kotor, Crnogorskim turističkim udruženjem i Regijom Veneto: Regija je za ovu manifestaciju izdvojila 30.000 eura. Svečanom otvaranju su prisustvovali Predsjednik Skupštine Crne Gore, Ministar kulture i Biskup Kotora. Pored ovih manifestacija Regija Veneto je intenzivno sarađivala sa institucijma u Opštini Kotor, prije svega sa Zajednicom Italijana, Muzejom u Perastu, Istorijskim arhivom u Kotoru. Tako su zahvaljujući finansijskoj pomoći Regije restaurirani mletački lavovi u Kotoru, dio gradskih zidova i gradska vrata, organizovani brojni besplatni kursevi italijanskog jezika, digitalizovan dio dokumenata Istorijskog arhiva, nabavljen namještaj i sređen arhiv Muzeja u Perastu i tako dalje. Na skupu u Veneciji 16. marta ove godine, pored mene je govorila Snežana Pejović, Direktorica Istorijskog arhiva u Kotoru, koja je ilustrovala detaljno ovu saradnju. Bilo je zaista veoma prijatno čuti od svih učesnika skupa izuzetno pohvalne riječi o saradnji sa institucijma Opšine Kotor, o Boki i Crnoj Gori, te njihov entuzijazam i namjeru da se ta saradnja još uspješnije nastavi. No, istovremeno je konstatovano da odlična saradnja na kulturnom planu i veoma povoljna slika koju Crna Gopra u cjelini, a posebno Boka, imaju u Veneciji nijesu iskorišteni za promociju saradnje u oblasti privrede, a posebno turizma. Ostaje, dakle, da privrednici i turističke organizacije Crne Gore i Kotora iskoriste veliki broj prijatelja u Veneciji, kao i interes Regije Veneto, jedne od najrazvijenijih i turistički najatraktivnijih regija u Italiji za unaprjeđenje saradnje. Istorijsko i kulturno nasljeđe su značajan kapital i za razvoj međunarodnih privredih odnosa, a posebno za promociju turizma, ali da bi se on iskoristio i oplodio potreban je stalni organizovani napor osoba i institucija. Koristim priliku da svim kršćanima čestitam Uskrs, a Jevrejima Paseh. Puno pozdrava iz Vječnog grada. Antun