Arhiva

Tokom arheoloških radova koji su u toku 2004. godine izvođeni u Vili Hipnos od strane Centra za arheološka istraživanja, pri Varšavskom Univerzitetu ( Poljska) kao i stručnjaka iz tadašnjeg Regionalnog zavoda za zaštitu spomenika kulture Kotor, došlo se do značajnih novih otkrića u Risnu–podsjećaju iz Turističke organizacije Kotor. Pomenuti radovi su, kako navode, pružili nove informacije o antičkim građevinama, njihovim funkcijama i hronologiji. „Otkrivene su dvije prostorije, kao i dva crno-bijela mozaika od kojih je jedan bio posebno ukrašen centralnim predmetom romba, okružen bogatom geometrijskom dekoracijom. Novootkiveni mozaici su istraženi, dokumentovani a zatim, u cilju njihove zaštite i deponovani u prostoru Doma kulture u Risnu. Tokom 2008.godine, Turistička organizacija opštine Kotor pripremila je podloge za vraćanje novootkivenih mozaika i nedugo zatim inicirali su prenošenje mozaika na odgovarajuće mjesto na lokalitetu Rimski mozaici, budući da je prostor gdje mozaici bivaju neposredno poslije otkivanja deponovani, nije bio pogodan za njihovo dalje čuvanje zbog prodora atmosferskih voda, otvora na zidovima i bušotinama na betonskoj ploči iznad prostorije u kojoj su se nalazili. Tada su, od strane Centra za konzervaciju i arheologiju Crne Gore, područne jedinice Kotor, a na inicijativu TO Kotor kao institucije koja upravlja ovim lokalitetom, mozaici očišćeni, podignuti iz vode u kojoj su se nalazili, prenešeni na novu drvenu podlogu, odvojeni i označeni u kasetama ispod nastrešnice na Rimskim mozaicima u Risnu.

Svjesni činjenice da mozaičke podove, radi prezentacije, valorizacije i dostupnosti za širu javnost, moramo vratiti u izvorni položaj, u proteklih par godina smo značajno radili na pripremi dokumentacije i finansijskih sredstava da ovaj jedinstveni arheološki lokalitet obogatimo sa još dva mozaika i time značajno doprinesemo daljoj prezentaciji i valorizaciji kulturne baštine kako Risna tako i cijele opštine.{gallery}1aamozaicinov17{/gallery}

Na inicijativu tadašnjeg direktora Turističke organizacije opštine Kotor Mirze Krcića, koordinatora za kulturne projekte i lokalitete Emilije Radulović i specijalizovanog vodiča Rimskih mozaika Bosiljke Bakočević, kao i u saradnji sa Janušem Reclavom ispred Istraživačkog Centra antike Jugostočne Evrope Varšavskog Univerziteta pokrenuta je ideja da novootkiveni mozaici budu vraćeni na originalna mjesta u vili gdje zapravo i pripadaju.
Početkom 2017. godine TO Kotor , nakon dobijanja konzervatorskih uslova od Uprave za zaštitu kulturnih dobara, angažovala je Centar za konzervaciju i arheologiju Crne Gore za izradu konzervatorskog projekta zaštite i prezentacije arheološkog lokaliteta „Ostaci antičke Vile sa mozaicima u Risnu" koji je dobio potrebnu saglasnost. Nakon obezbjeđivanja značajnih finansijskih sredstava od strane Turističke organizacije opštine Kotor i Istraživačkog Centra antičke jugoistične Evrope Varšavskog Univerziteta koji su i investitori ovog projekta, otpočelo se sa radovima na konzervaciji i restauraciji mozaika 30. okotobra ove godine ( realizacija opisanog projekta). TO Kotor je angažovala Centar za konzervaciju i arheologiju Crne Gore, za sprovođenje konzervatorkih mjera, i kao rukovodilac radova imenovana je Jasminka Grgurević, konzervatorska savjetnica i restauratorka, Slavica Lompar, likovni tehničar kao i Dragutin Radimir, slikar-konzervator. Pomenuti istraživački centar angažovao je konzevratore i magistre umjetnosti Adama Macijevskog kao i Annu Paulinu Pszonku, koji zajedno sa crnogorskim konzervatorima sprovode konvervatorske mjere na projektu zaštite i prezentacije dijela arheološkog lokaliteta Rimski mozaici u Risnu. Radovi će trajati do 31. decembra ove godine i planirano je da se pripremljeni fragmenti direktno postave na podnu podlogu, na niveletu na kojoj su izvorno postavljeni, uz upotrebu originalnog veziva na osnovu probi koje će se izvesti tokom samih radova, na više karakterističnih mjesta. Za sve radove predviđa se upotreba prirodnih materijala u skladu sa originalnim rješenjem. Ovo možemo smatrati prvom fazom projekta, a ono što bi tokom iduće godine uslijedilo jeste rastauracija nedostajućih djelova mozaika važnih za sagledavanje optički čitljive cjeline i za njihovu valorizaciju. Druga faza biće tretirana novim projektom" – stoji u saopštenju Turističke organizacije Kotor koje je potpisala koordinatorka lokaliteta Emilija Radulović.